ભારતનાં GDPમાં સતત વધારો, અર્થતંત્ર ફરીથી નવો ઈતિહાસ રચી રહ્યું છે

આપણા દેશની અર્થવ્યવસ્થા હવે એટલી ગતિ પકડી ચૂકી છે કે તેણે માત્ર દેશની અંદર જ નહીં પરંતુ વિશ્વભરના વિશ્લેષકો અને રોકાણકારોનું ધ્યાન ખેંચ્યું છે. વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતાઓ, આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર તણાવ અને યુએસ ટેરિફ જેવા પડકારો છતાં, ભારતનો વિકાસ દર સતત અપેક્ષા કરતા વધુ નોંધાઈ રહ્યો છે. આ ચિત્ર દર્શાવે છે કે ભારતે તેનું આર્થિક માળખું એટલું મજબૂત બનાવ્યું છે કે બાહ્ય આંચકા પણ તેના આત્મવિશ્વાસને ડગાવી શકતા નથી. મોદી સરકારના મક્કમ નિર્ણયોને કારણે, સ્થાનિક માંગ, સેવાઓની નિકાસ અને રોકાણની સાતત્યએ મળીને ભારતીય અર્થતંત્રને મજબૂત બનાવ્યું છે.

છેલ્લા કેટલાક દિવસોમાં, ભારતીય અર્થતંત્ર વિશે વિવિધ આશંકાઓ વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી. ક્યારેક એવું કહેવામાં આવતું હતું કે રોગચાળા પછી દેશની વપરાશ ક્ષમતા ઘટશે, અને ક્યારેક એવી શંકા હતી કે આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર તણાવ ભારતીય નિકાસને નબળી પાડશે, પરંતુ તાજેતરના આંકડા આ બધી આશંકાઓને ખોટી સાબિત કરી રહ્યા છે. નાણાકીય વર્ષ 2024-25 ના પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળામાં, GDP 7.8 ટકાના દરે વધ્યો, જે છેલ્લા પાંચ ત્રિમાસિક ગાળામાં સૌથી ઝડપી વૃદ્ધિ હતી. આ ફક્ત આંકડાઓની વાર્તા નથી પરંતુ એ હકીકતનો પુરાવો છે કે ભારતની મૂળભૂત આર્થિક શક્તિ અપેક્ષા કરતા ઘણી ઊંડી છે. ખાનગી અંતિમ વપરાશ ખર્ચ (PFCE) માં પણ 7.2 ટકાનો વધારો નોંધાયો છે, જે સાબિત કરે છે કે ભારતીય ગ્રાહકો હજુ પણ બજારમાં સક્રિય છે અને તેમની ખરીદ શક્તિ મજબૂત છે.

ભારતના વિકાસની વાસ્તવિક તાકાત માત્ર વપરાશમાં જ નહીં, પણ રોકાણ અને મૂડી નિર્માણમાં પણ રહેલી છે. તાજેતરના આંકડા દર્શાવે છે કે કુલ નિશ્ચિત મૂડી નિર્માણમાં 7 ટકાથી વધુનો વધારો થયો છે. આ સૂચવે છે કે રોકાણકારો ભારતને એક સલામત અને આકર્ષક બજાર તરીકે માની રહ્યા છે. સરકાર દ્વારા મૂડી ખર્ચમાં વધારો થવાથી પણ આ દિશામાં નોંધપાત્ર યોગદાન મળ્યું છે. માળખાગત સુવિધા, માર્ગ, રેલ્વે અને ઉર્જા ક્ષેત્રમાં મોટા પાયે રોકાણો પણ ખાનગી ક્ષેત્રને પ્રોત્સાહન આપી રહ્યા છે.

બીજી તરફ, શેરબજારે પણ એક અલગ ચિત્ર રજૂ કર્યું. નિફ્ટી અને સેન્સેક્સ વધારા સાથે ખુલ્યા અને રોકાણકારોએ સંકેત આપ્યો કે તેઓ ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેની વેપાર વાટાઘાટોમાં સુધારાની અપેક્ષા રાખે છે અને પરિણામો પણ આવવા લાગ્યા છે. આ એ પણ દર્શાવે છે કે સ્થાનિક રોકાણકારોને ભારતીય અર્થતંત્રમાં ઊંડો વિશ્વાસ છે અને તેઓ તેને વૈશ્વિક ઘટનાઓથી આગળ જુએ છે.

હંમેશા એવું કહેવામાં આવે છે કે ભારતનું અર્થતંત્ર સેવા-આધારિત મોડેલ તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. વર્તમાન ડેટા આ દાવાની પુષ્ટિ કરે છે. માલની નિકાસ સ્થિર રહી, પરંતુ સેવાઓની નિકાસ 13 ટકાના દરે વધી. આનો અર્થ એ થયો કે ભારતના IT, નાણાકીય સેવાઓ અને વ્યવસાય પ્રક્રિયા વ્યવસ્થાપન ક્ષેત્રોએ વૈશ્વિક સ્તરે પોતાની પકડ મજબૂત કરી છે. સેવાઓ નિકાસમાં આ મજબૂતાઈ ભારતીય અર્થતંત્રને સંતુલિત મોડેલ તરફ લઈ જઈ રહી છે. કુલ નિકાસમાં પણ લગભગ પાંચ ટકાનો વધારો નોંધાયો છે.

આર્થિક મજબૂતાઈનો એક મહત્વપૂર્ણ પાસું નાણાકીય સ્થિરતા છે. મોદી સરકારે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં તેના બેંકિંગ ક્ષેત્રમાં સુધારા માટે નક્કર પગલાં લીધાં છે. પરિણામે, આજે બેંકિંગ સિસ્ટમ ઘણી વધુ શિસ્તબદ્ધ અને સ્થિર છે. ધિરાણમાં સંયમ અને જોખમો પ્રત્યે સાવધાની રાખવાથી ખાતરી થઈ છે કે નાણાકીય ક્ષેત્ર હવે કોઈ મોટી દુર્ઘટનાનો ભોગ નથી.

આ સાથે, ચાલુ ખાતાની ખાધ લગભગ શૂન્યની નજીક છે. આ પરિસ્થિતિ દર્શાવે છે કે ભારતના બાહ્ય વ્યવહારો સંતુલિત થઈ રહ્યા છે. વિદેશી હૂંડિયામણ અનામત પણ પૂરતું છે, જેના કારણે રોકાણકારોનો વિશ્વાસ વધ્યો છે અને ભારતીય અર્થતંત્ર વૈશ્વિક બજારના વધઘટથી સુરક્ષિત છે.

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા તાજેતરમાં લાદવામાં આવેલા 50 ટકા ટેરિફથી વૈશ્વિક વેપારમાં ખળભળાટ મચી ગયો છે. ભારત પણ આનાથી અસ્પૃશ્ય નહોતું. શરૂઆતમાં ડર હતો કે આ ટેરિફ ભારતીય નિકાસ પર ગંભીર અસર કરશે અને GDP વૃદ્ધિ પર નકારાત્મક અસર કરશે પરંતુ આવું થયું નહીં. ટ્રમ્પ દ્વારા લાદવામાં આવેલા ઊંચા ટેરિફ છતાં, ભારતનું અર્થતંત્ર વિશ્વમાં સૌથી ઝડપી ગતિએ વિકાસ પામતું રહેશે. વૈશ્વિક રેટિંગ એજન્સી ફિચે પણ ભારતના GDP વૃદ્ધિના અંદાજમાં વધારો કર્યો છે. નિષ્ણાતો પણ માને છે કે ભારતીય અર્થતંત્ર એટલું મજબૂત છે કે આ આંચકાની લાંબા સમય સુધી કોઈ અસર નહીં પડે.

ભારતની આર્થિક સ્થિતિ અંગે માત્ર સરકાર જ નહીં પરંતુ આંતરરાષ્ટ્રીય એજન્સીઓ પણ સકારાત્મક દ્રષ્ટિકોણ ધરાવે છે. ફિચ રેટિંગ્સે તેના અનુમાનમાં સુધારો કર્યો છે અને ભારતનો વિકાસ દર 6.9 ટકા કર્યો છે. તેમનું કહેવું છે કે વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતાઓ વચ્ચે સ્થાનિક માંગ અને સેવાઓની મજબૂતાઈ ભારતને મજબૂતી આપી રહી છે.

ફિચનો આ નિર્ણય એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે ઘણી ઉભરતી અર્થવ્યવસ્થાઓ યુએસ ટેરિફ અને ડોલરની મજબૂતાઈ સામે સંઘર્ષ કરી રહી છે. આમ છતાં, રોકાણકારોનો ભારતમાં વિશ્વાસ અકબંધ છે અને વિદેશી એજન્સીઓ માને છે કે આગામી વર્ષોમાં ભારતનો વિકાસ દર સ્થિર અને મજબૂત રહેશે.

યુએસ ટેરિફથી ચોક્કસપણે વૈશ્વિક વેપારમાં હચમચી ઉઠી છે, પરંતુ ભારત પર તેની અસર મર્યાદિત અને કામચલાઉ છે. તાજેતરના આંકડા સ્પષ્ટ કરે છે કે ભારતીય અર્થતંત્ર હજુ પણ ઝડપી ગતિએ વિકાસ પામી રહ્યું છે. રોકાણ, વપરાશ, સેવાઓની નિકાસ અને નાણાકીય સ્થિરતાએ મળીને તેને મજબૂત બનાવ્યું છે.

આ જ કારણ છે કે આંતરરાષ્ટ્રીય એજન્સીઓ ભારત પ્રત્યે આશાવાદી રહે છે. મોદી સરકાર જે રીતે માળખાકીય સુધારાઓને ઊંડાણપૂર્વક લાગુ કરી રહી છે અને વૈશ્વિક પડકારોના સુમેળભર્યા ઉકેલો શોધવામાં સફળ થઈ રહી છે, તે સ્પષ્ટ છે કે ભારત ફક્ત એશિયામાં જ નહીં પરંતુ સમગ્ર વિશ્વમાં સૌથી ઝડપથી વિકસતા અર્થતંત્રોમાં પોતાનું સ્થાન જાળવી રાખશે. ભારતીય અર્થતંત્રનો આ આત્મવિશ્વાસ અને મજબૂતાઈ જ કારણ છે કે આજે વિશ્વ તેને વૈશ્વિક વિકાસના એન્જિન તરીકે જોઈ રહ્યું છે.