જૂનાગઢના હસનાપુર ડેમ પ્રોજેક્ટને એશિયાનું પહેલું 'વોટર ક્રેડિટ સર્ટિફિકેશન' મળ્યું

જૂનાગઢ: પર્યાવરણ અને વિકાસનો સંગમ કઈ રીતે સાધી શકાય, તેનું ઉત્તમ ઉદાહરણ જૂનાગઢના હસનાપુર ડેમ પ્રોજેક્ટે પૂરું પાડ્યું છે. ગિરનારની તળેટીમાં આવેલા આ ડેમે સમગ્ર એશિયામાં પ્રથમ વખત વૈશ્વિક સંસ્થા 'યુનિવર્સલ કાર્બન રજિસ્ટ્રી' પાસેથી પ્રતિષ્ઠિત 'વોટર ક્રેડિટ સર્ટિફિકેશન' મેળવીને વૈશ્વિક ફલક પર ગુજરાતનું નામ ગુંજતું કર્યું છે.

જૂનાગઢ: પર્યાવરણ અને વિકાસનો સંગમ કઈ રીતે સાધી શકાય, તેનું ઉત્તમ ઉદાહરણ જૂનાગઢના હસનાપુર ડેમ પ્રોજેક્ટે પૂરું પાડ્યું છે. ગિરનારની તળેટીમાં આવેલા આ ડેમે સમગ્ર એશિયામાં પ્રથમ વખત વૈશ્વિક સંસ્થા 'યુનિવર્સલ કાર્બન રજિસ્ટ્રી' પાસેથી પ્રતિષ્ઠિત 'વોટર ક્રેડિટ સર્ટિફિકેશન' મેળવીને વૈશ્વિક ફલક પર ગુજરાતનું નામ ગુંજતું કર્યું છે.

શું છે આ સિદ્ધિની ખાસિયત?
છેલ્લા નવ વર્ષથી સતત ચાલી રહેલી જળસંચયની અવિરત પ્રવૃત્તિઓનું આ પરિણામ છે. આ પ્રોજેક્ટ હેઠળ અત્યાર સુધીમાં 90 લાખ સર્ટિફાઇડ વોટર ક્રેડિટ પ્રાપ્ત થયા છે. આ સિદ્ધિ માત્ર કાગળ પર નથી, પરંતુ તેના વેચાણથી અંદાજે સવા ત્રણ લાખ રૂપિયાની આર્થિક આવક પણ ઊભી થઈ છે, જે પર્યાવરણ જાળવણીની સાથે આર્થિક સ્વાયત્તતાનું એક આદર્શ મોડેલ સાબિત થયું છે.

ગણિત અને ગણતરી: કેવી રીતે કામ કરે છે આ મોડેલ?
વાર્ષિક સિદ્ધિ: દર વર્ષે 10 લાખ લીટર પાણીની બચત કરવાનું લક્ષ્યાંક નિર્ધારિત કરવામાં આવ્યું હતું, જે સફળતાપૂર્વક પાર પાડવામાં આવ્યું છે.

કાયમી આવકનો સ્ત્રોત: આગામી સમયમાં રેઈન વોટર હાર્વેસ્ટિંગ અને વોટર રિસાયકલિંગ પ્રોજેક્ટ્સનું વેરિફિકેશન થતાં જ, સ્થાનિક તંત્ર માટે આ સર્ટિફિકેટ્સ વેચીને કમાણી કરવાનો એક કાયમી અને વિશાળ માર્ગ ખૂલી જશે.

શુદ્ધ પાણી, સ્વસ્થ જીવન
હસનાપુર ડેમ માત્ર ક્રેડિટ મેળવવાનું કેન્દ્ર નથી, પરંતુ તે જૂનાગઢના નાગરિકો માટે જીવાદોરી સમાન છે. ડેમનું શુદ્ધ પાણી ધારાગઢ ફિલ્ટર પ્લાન્ટ મારફતે જૂનાગઢના ચાર મુખ્ય વિસ્તારોમાં પહોંચાડવામાં આવે છે. આધુનિક ફિલ્ટરેશન પદ્ધતિથી શુદ્ધ થયેલું પાણી હજારો પરિવારોની તરસ છિપાવે છે.

પ્રધાનમંત્રીના વિઝનને ગ્રાઉન્ડ લેવલ પર સફળતા
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના 'કેચ ધ રેઈન' અને જળસંચયના વિઝનને જૂનાગઢ તંત્રએ વૈશ્વિક સ્તરે સાકાર કર્યું છે. આ સફળતાએ સાબિત કર્યું છે કે જો કુદરતી સંસાધનોનું 'સ્માર્ટ મેનેજમેન્ટ' કરવામાં આવે, તો જળસંકટને પણ સમૃદ્ધિના અવસરમાં બદલી શકાય છે.

"પાણી બચાવો, પૈસા કમાવો" - આ મંત્ર સાથે હસનાપુર ડેમ પ્રોજેક્ટે દેશના અન્ય શહેરો સમક્ષ પર્યાવરણ સુરક્ષા અને આર્થિક વિકાસનો એક નવો 'રોડમેપ' મૂક્યો છે.