ચીન સાથેના તણાવ વચ્ચે વિદેશ મંત્રી જયશંકર ફિલિપીન્સના પ્રવાસે

બેઠકની વિગતો શેર કરતા વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે 'એક્સ' પર લખ્યું કે, "મનિલામાં ફિલિપીન્સના એફએમ મા. થેરેસા પી. લાઝારોને મળવાનો આનંદ થયો. વેપાર અને રોકાણ, શિક્ષણ, રક્ષા અને સુરક્ષા, દરિયાઈ સહયોગ, ક્ષમતા નિર્માણ અને વિકાસ સહયોગ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીને આપણી વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીને વધુ મજબૂત કરવા અંગે સારી ચર્ચા થઈ." સાથે જ તેમણે ઈન્ડો-પૅસિફિક ક્ષેત્રના તાજેતરના વિકાસ પર પણ ચર્ચા કરી હોવાનું જણાવ્યું હતું. બીજી તરફ, ફિલિપીન્સના વિદેશ મંત્રી લાઝારોએ પણ બેઠકને ફળદાયી ગણાવતા ફાઈનાન્શિયલ ટેક્નોલોજી, વેપાર, ઉચ્ચ શિક્ષણ, ફાર્માસ્યુટિકલ્સ, સંરક્ષણ અને દરિયાઈ સુરક્ષા જેવા ક્ષેત્રોમાં સહયોગ વધારવાની પ્રતિબદ્ધતા દોહરાવી હતી.

વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે બુધવારે મનિલા ખાતે ફિલિપીન્સના વિદેશ મંત્રી મા. થેરેસા પી. લાઝારો સાથે મુલાકાત કરી હતી. આ બેઠક દરમિયાન બંને દેશો વચ્ચેની વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી (Strategic Partnership) ને વધુ મજબૂત કરવા તેમજ ઈન્ડો-પૅસિફિક (Indo-Pacific) ક્ષેત્રના તાજેતરના घटनाक्रम પર વિસ્તૃત ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.

સોશિયલ મીડિયા પર વ્યક્ત કર્યો સંતોષ

બેઠકની વિગતો શેર કરતા વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે 'એક્સ' પર લખ્યું કે, "મનિલામાં ફિલિપીન્સના એફએમ મા. થેરેસા પી. લાઝારોને મળવાનો આનંદ થયો. વેપાર અને રોકાણ, શિક્ષણ, રક્ષા અને સુરક્ષા, દરિયાઈ સહયોગ, ક્ષમતા નિર્માણ અને વિકાસ સહયોગ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીને આપણી વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીને વધુ મજબૂત કરવા અંગે સારી ચર્ચા થઈ." સાથે જ તેમણે ઈન્ડો-પૅસિફિક ક્ષેત્રના તાજેતરના વિકાસ પર પણ ચર્ચા કરી હોવાનું જણાવ્યું હતું. બીજી તરફ, ફિલિપીન્સના વિદેશ મંત્રી લાઝારોએ પણ બેઠકને ફળદાયી ગણાવતા ફાઈનાન્શિયલ ટેક્નોલોજી, વેપાર, ઉચ્ચ શિક્ષણ, ફાર્માસ્યુટિકલ્સ, સંરક્ષણ અને દરિયાઈ સુરક્ષા જેવા ક્ષેત્રોમાં સહયોગ વધારવાની પ્રતિબદ્ધતા દોહરાવી હતી.

દક્ષિણ ચીન સાગર અને વ્યૂહાત્મક મહત્વ

આ બેઠક એવા સમયે થઈ છે જ્યારે તાજેતરમાં જ દક્ષિણ ચીન સાગરના સેકન્ડ થૉમસ શૌલ (Second Thomas Shoal) ખાતે ફિલિપીન્સ અને ચીનની સેના વચ્ચે ઘર્ષણ સર્જાયું હતું. ફિલિપીન્સના જણાવ્યા અનુસાર, ૨૦ જુલાઈએ ચીન દ્વારા તેના નૌકાદળના જવાનો સામે "ખતરનાક અને આક્રમક પગલાં" લેવામાં આવ્યા હતા.

ભારત માટે દક્ષિણ ચીન સાગરના ઘટનાક્રમો અત્યંત વ્યૂહાત્મક મહત્વ ધરાવે છે. ભારતનો મોટો વેપાર આ દરિયાઈ માર્ગોથી પસાર થાય છે, અને નવી દિલ્હીએ હંમેશા આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદા અનુસાર નેવિગેશનની સ્વતંત્રતા (Freedom of Navigation) અને દરિયાઈ વિવાદોના શાંતિપૂર્ણ ઉકેલ પર ભાર મૂક્યો છે. તાજેતરમાં જ, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સહિત ૧૨ દેશોએ ૨૦૧૬ના ઐતિહાસિક આબિટ્રલ ટ્રિબ્યુનલ ચૂકાદાની ૧૦મી વર્ષગાંઠ નિમિત્તે "મુક્ત અને ખુલ્લા ઈન્ડો-પૅસિફિક" પ્રત્યેની પોતાની પ્રતિબદ્ધતા પુષ્ટિ કરી છે, જેણે ચીનના એકાધિકારવાળા દાવાઓને ફગાવી દીધા હતા.

ASEAN પોસ્ટ-મિનિસ્ટિરિયલ કૉન્ફરન્સમાં ભારતનું વલણ

દરમિયાન, મનિલામાં આયોજિત ASEAN પોસ્ટ-મિનિસ્ટિરિયલ કૉન્ફરન્સ 2026 માં પોતાના પ્રારંભિક ઉદબોધનમાં વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે ઈન્ડો-પૅસિફિક ક્ષેત્ર પ્રત્યે ભારતની દીર્ઘકાલીન પ્રતિબદ્ધતાને પુનરાવર્તિત કરી હતી.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે, "ભારત માટે આસિયાનની કેન્દ્રીયતા (ASEAN centrality) એક મુખ્ય સિદ્ધાંત છે. આ દુનિયા પરિવર્તનના दौरમાંથી પસાર થઈ રહી છે, અને આસિયાન તથા ભારત - જેઓ મળીને અબજોની વસ્તીનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે - જો આ ક્ષેત્રને સુરક્ષિત અને સ્થિર રાખવું હોય તો સાથે મળીને આગળ વધવું પડશે."