દુનિયામાં હંગર રેટ ઘટ્યો, ભારતે ભજવી અહમ ભૂમિકા: સંયુક્ત રાષ્ટ્ર

સંયુક્ત રાષ્ટ્ર (યુએન)ના એક નવા અહેવાલ અનુસાર, વર્ષ 2025 માં સતત ત્રીજા વર્ષે દુનિયામાં ભૂખમરાની સમસ્યામાં ઘટાડો નોંધાયો છે. યુએન અનુસાર, એશિયામાં 'હંગર રેટ' માં સુધારાનું સૌથી મોટું કારણ ભારત રહ્યું છે. ભારતમાં ભૂખમરાનો દર ઘટીને 10 ટકાથી નીચે આવી ગયો છે. અહેવાલ અનુસાર, લક્ષિત કલ્યાણકારી યોજનાઓ અને કૃષિ ઉત્પાદકતામાં વધારાએ આ સુધારામાં મહત્ત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી છે.

અહેવાલમાં જણાવવામાં આવ્યું છે કે, આફ્રિકાના અનેક દેશોમાં પણ સકારાત્મક બદલાવ જોવા મળ્યા છે. ઇથોપિયા, તાંઝાનિયા, જિમ્બાબ્વે, સેનેગલ અને જામ્બિયામાં ભૂખમરાની સ્થિતિમાં સુધારાના સંકેતો મળ્યા છે. જ્યારે, ડોમિનિકન રિપબ્લિક હવે વૈશ્વિક ભૂખના નકશામાં સામેલ દેશોની શ્રેણીમાંથી બહાર થઈ ગયું છે.

સંયુક્ત રાષ્ટ્રના ખાદ્ય અને કૃષિ સંગઠન (એફએઓ)ના મુખ્ય અર્થશાસ્ત્રી મેક્સિમો ટોરેરોએ અહેવાલ જારી કરતા કહ્યું કે ગાઝામાં ચાલુ યુદ્ધની વૈશ્વિક ભૂખમરાના આંકડાઓ પર કોઈ મોટો પ્રભાવ પડ્યો નથી. તેમણે જણાવ્યું કે, આ અહેવાલ દીર્ધકાલીન અને સતત રહેતા કુપોષણને માપે છે, ન કે યુદ્ધ કે કુદરતી આફતોથી ઉત્પન્ન થતી તાત્કાલિક ખાદ્ય અસુરક્ષાને.

ટોરેરોએ કહ્યું કે, તાજેતરના સમયમાં ગાઝામાં ખાદ્ય પુરવઠો વધ્યો છે, જેનાથી ત્યાંની સ્થિતિ અમુક અંશે સ્થિર થઈ છે. જોકે, યુદ્ધમાં કૃષિ માળખાને ભારે નુકસાન પહોંચ્યું છે અને કૃષિ ઉત્પાદનને સંપૂર્ણપણે પુનઃસ્થાપિત કરવામાં અનેક વર્ષો લાગશે. તેમણે કહ્યું, "આપણો ઉદ્દેશ્ય કૃષિ ઉત્પાદનને ફરીથી સ્થાપિત કરવામાં મદદ કરવાનો છે, કારણ કે કૃષિ સાથે જોડાયેલું મોટું ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર નષ્ટ થઈ ચૂક્યો છે."

જોકે ભૂખમરાની સમસ્યામાં ઘટાડો થયો છે, પરંતુ અહેવાલમાં ચેતવણી આપવામાં આવી છે કે બાળકોમાં કુપોષણ હજુ પણ ગંભીર પડકાર બનેલું છે. આ ઉપરાંત મહિલાઓમાં એનિમિયા (લોહીની ઊણપ)ના કેસોમાં વધારો નોંધાયો છે અને પુખ્ત વયના લોકોમાં સ્થૂળતા (મોટાપો)ની સમસ્યા પણ સતત વધી રહી છે.

અહેવાલ અનુસાર, દુનિયાના કરોડો લોકો માટે હજુ પણ પૌષ્ટિક અને સંતુલિત આહાર સુધી પહોંચ એક મોટો પડકાર બનેલી છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્રે સરકારીઓથી એવી નીતિઓ અપનાવવાનું આહ્વાન કર્યું છે જે ખોરાકની ઉપલબ્ધતાની સાથે-સાથે તેના પોષણ સ્તર અને વહનીયતાને પણ સુનિશ્ચિત કરે.

આની સાથે જ દુનિયાને એક ચેતવણી પણ આપવામાં આવી છે. કહેવામાં આવ્યું છે કે આબોહવા પરિવર્તન (ક્લાઇમેટ ચેન્જ) સાથે જોડાયેલી આફતો અને વૈશ્વિક વેપારમાં અવરોધો આ પ્રગતિને પ્રભાવિત કરી શકે છે.

સંયુક્ત રાષ્ટ્રની પાંચ એજન્સીઓએ સંયુક્ત રૂપે આ અહેવાલ તૈયાર કર્યો છે. અહેવાલ ‘ધ સ્ટેટ ઓફ ફૂડ સિક્યોરિટી એન્ડ ન્યુટ્રિશન ઇન ધ વર્લ્ડ’ અનુસાર, વર્ષ 2025 માં દુનિયાની લગભગ 64.5 કરોડ વસ્તી, એટલે કે 7.8 ટકા લોકો ભૂખમરાથી પ્રભાવિત રહ્યા. આ આંકડો 2024 માં 8.1 ટકા અને 2022 માં 8.6 ટકા હતો.