પાકિસ્તાન-અફઘાનિસ્તાન સરહદ બંધ થવાથી વેપારીઓને અબજો રૂપિયાનું નુકસાન

પાકિસ્તાન-અફઘાનિસ્તાન સરહદ લાંબા સમયથી બંધ છે. આ કારણોસર પાકિસ્તાન અને અફઘાનિસ્તાન વચ્ચેનો વેપાર અટકી ગયો છે. આનાથી વેપારીઓને અબજો રૂપિયાનું નુકસાન થયું છે.

બલુચિસ્તાન પોસ્ટના અહેવાલ મુજબ, પાક-અફઘાન સંયુક્ત ચેમ્બર ઓફ કોમર્સ એન્ડ ઇન્ડસ્ટ્રીએ ગુરુવારે દાવો કર્યો છે કે, પાકિસ્તાન અને અફઘાનિસ્તાન વચ્ચેના વેપાર માર્ગ (ટ્રેડ રૂટ) અને સરહદ બંધ થવાથી પાકિસ્તાની વેપારીઓને છેલ્લા આઠ મહિનામાં 278 અબજ રૂપિયાથી વધુનું નુકસાન થયું છે. સાથે જ અફઘાનિસ્તાનના ઉદ્યોગપતિઓને પણ છેલ્લા આઠ મહિનામાં લગભગ 140 અબજ પાકિસ્તાની રૂપિયાનું નુકસાન થયું છે.

તાજેતરમાં થયેલા પાકિસ્તાન ઇકોનોમિક્સ સર્વે (આર્થિક સર્વેક્ષણ) મુજબ, સરહદ સુરક્ષા વ્યવસ્થાપન (બોર્ડર સિક્યોરિટી મેનેજમેન્ટ)ના મુદ્દાઓને કારણે 2025માં અફઘાનિસ્તાનથી પાકિસ્તાનની વાર્ષિક નિકાસ (એક્સપોર્ટ) 4.5 ટકાથી ઘટીને 1.5 ટકા થઈ ગઈ છે. આ સર્વે મુજબ, અફઘાનિસ્તાન અગાઉ ટોચના 10 દેશોમાં સામેલ હતું, જ્યાં પાકિસ્તાન વધુ નિકાસ કરતું હતું, પરંતુ હવે તે યાદીમાંથી બહાર થઈ ગયું છે.

બંને દેશો વચ્ચે સરહદ પર તણાવને કારણે ગયા વર્ષે 13 ઓક્ટોબરથી તોરખમ અને ચમન સહિતની તમામ સરહદો બંધ છે અને હવે માત્ર પાકિસ્તાનથી અફઘાન શરણાર્થીઓને જ અફઘાનિસ્તાન પાછા ફરવાની મંજૂરી છે. નાકાબંધીથી બંને દેશોના ઘણા ક્ષેત્રો (સેક્ટર) પ્રભાવિત થઈ રહ્યા છે, જેમાં સૌથી મહત્વપૂર્ણ આર્થિક ક્ષેત્ર (ઇકોનોમિક સેક્ટર) છે અને પરસ્પર વેપારને ઘણું નુકસાન થયું છે, જ્યારે અન્ય ક્ષેત્રમાં મેડિકલ ટુરિઝમ પર પણ અસર પડી છે.

પાકિસ્તાન ઇકોનોમિક્સ સર્વે (આર્થિક સર્વેક્ષણ) અનુસાર, પાકિસ્તાન અને અફઘાનિસ્તાન વચ્ચે વાર્ષિક વેપારનું કદ (ટ્રેડ વોલ્યુમ) લગભગ એક બિલિયન ડોલર છે, પરંતુ સરહદ બંધ થવાથી વેપાર પર ખૂબ જ ખરાબ અસર પડી છે.