ગ્રીન એનર્જી કોરિડોર-IIIને કેબિનેટની મંજૂરી

પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ બુધવારે જણાવ્યું હતું કે ગ્રીન એનર્જી કોરિડોર ફેઝ-III (GEC-III) યોજનાને કેબિનેટની મંજૂરી 2035 સુધીમાં 900 ગીગાવોટ બિન-અશ્મિભૂત ઇંધણ આધારિત ઉર્જા ક્ષમતાના દેશના લક્ષ્યાંકને પ્રાપ્ત કરવા તરફ એક મોટું પગલું છે. તેમણે કહ્યું કે આ નિર્ણય સ્વચ્છ ઉર્જા, મજબૂત પાવર ગ્રીડ અને રોજગાર સર્જનને નવી ગતિ આપશે.

પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર એક પોસ્ટ શેર કરી, જેમાં કહ્યું, "સ્વચ્છ વીજળી, મજબૂત ગ્રીડ અને વધુ તકો." તેમણે સમજાવ્યું કે ગ્રીન એનર્જી કોરિડોર ફેઝ-III હેઠળ, 135 ગીગાવોટ નવીનીકરણીય ઉર્જા ખાલી કરવામાં આવશે, 50 ગીગાવોટ-કલાક (GWh) બેટરી સ્ટોરેજ ક્ષમતા વિકસાવવામાં આવશે, અને રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં પાવર ગ્રીડને મજબૂત બનાવવામાં આવશે.

પ્રધાનમંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે આ યોજના ઉત્પાદન, બાંધકામ અને ઉર્જા સંગ્રહ ક્ષેત્રોમાં મોટા પાયે રોજગારીની તકોનું સર્જન કરશે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે આ પહેલ ભારતના સ્વચ્છ ઉર્જા સંક્રમણને વધુ વેગ આપશે.

બીજી પોસ્ટમાં, પ્રધાનમંત્રી મોદીએ કહ્યું, "અમે દેશભરના ખેડૂતોના હિતોનું રક્ષણ કરવા અને તેમની આવક વધારવા માટે કોઈ કસર છોડી રહ્યા નથી. આ હેતુ માટે, અમારી સરકારે 2027-28 માર્કેટિંગ સીઝન માટે રવિ પાક માટે લઘુત્તમ ટેકાના ભાવ (MSP) માં વધારો કરવાની મંજૂરી આપી છે." આનાથી દેશભરના કરોડો ખેડૂતોને તેમના ઉત્પાદન માટે યોગ્ય ભાવ મળશે."

ખરેખર, કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે બુધવારે GEC-III યોજનાને મંજૂરી આપી હતી, જેનો ઉદ્દેશ્ય દેશભરના રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં 135 ગીગાવોટ સુધીની નવીનીકરણીય ઉર્જાના અસરકારક ટ્રાન્સમિશન અને એકીકરણ માટે જરૂરી માળખાગત સુવિધાઓ વિકસાવવાનો છે.

ભારતનું ઉર્જા ક્ષેત્ર તાજેતરના વર્ષોમાં ઝડપથી વિસ્તરી રહ્યું છે. જુલાઈ 2026 સુધીમાં, દેશની કુલ સ્થાપિત વીજ ઉત્પાદન ક્ષમતા 552 ગીગાવોટ સુધી પહોંચવાનો અંદાજ છે, જે 2014 માં આશરે 249 ગીગાવોટ હતી.

આમાં 300.50 ગીગાવોટ બિન-અશ્મિભૂત ઉર્જા ક્ષમતાનો સમાવેશ થાય છે, જે દેશની કુલ સ્થાપિત વીજ ક્ષમતાના 54 ટકાથી વધુ છે. ભારત હાલમાં વિશ્વમાં ત્રીજા ક્રમની સૌથી મોટી નવીનીકરણીય ઉર્જા સ્થાપિત ક્ષમતા ધરાવે છે.

ભારતે સૌર ઉર્જાના ક્ષેત્રમાં પણ નોંધપાત્ર પ્રગતિ કરી છે. જુલાઈ 2026 સુધીમાં, દેશની સ્થાપિત સૌર ક્ષમતા 164.59 સૌર ઉર્જા સુધી પહોંચી જશે. ભારતની કુલ નવીનીકરણીય ઉર્જા ક્ષમતામાં હવે સૌથી મોટો ઘટક બની ગયો છે.

ભારત 2025 માં વિશ્વનું બીજું સૌથી મોટું સૌર ઉર્જા વૃદ્ધિ બજાર બન્યું. આ સમયગાળા દરમિયાન, દેશમાં 37 ગીગાવોટથી વધુ નવી સૌર ક્ષમતા ઉમેરવામાં આવી, જ્યારે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે આશરે 34 ગીગાવોટ ઉમેર્યા.

ગ્રીન એનર્જી કોરિડોર ફેઝ-III પ્રોજેક્ટ નાણાકીય વર્ષ 2032-33 સુધીમાં પૂર્ણ કરવાનું લક્ષ્ય રાખવામાં આવ્યું છે. આ પ્રોજેક્ટનો કુલ ખર્ચ ₹1.86 લાખ કરોડથી વધુ થશે, જેમાંથી ₹1.36 લાખ કરોડ રાજ્યની અંદર ટ્રાન્સમિશન સિસ્ટમ વિકસાવવા પર ખર્ચવામાં આવશે, જ્યારે ₹50,000 કરોડના ખર્ચે 50 GWh બેટરી એનર્જી સ્ટોરેજ સિસ્ટમ્સ (BESS) ઇન્સ્ટોલ કરવામાં આવશે.