ભારતમાં ક્લાઉડ ડેટા સેન્ટરની ક્ષમતા 2030 સુધીમાં 4-5 ગણી વધવાનો અંદાજ: સરકાર

ભારતમાં ક્લાઉડ ડેટા સેન્ટરની ક્ષમતા લગભગ 1,280 મેગાવોટ (MW) સુધી પહોંચી ગઈ છે, જે મુખ્યત્વે બેંકો, પાવર અને અન્ય મહત્ત્વપૂર્ણ જાહેર ક્ષેત્રોને સેવાઓ પૂરી પાડે છે. સરકારે શુક્રવારે સંસદમાં માહિતી આપી કે આ ક્ષમતામાં 2030 સુધીમાં 4-5 ગણો વધારો થઈ શકે છે.

ભારતમાં ક્લાઉડ ડેટા સેન્ટરની ક્ષમતા લગભગ 1,280 મેગાવોટ (MW) સુધી પહોંચી ગઈ છે, જે મુખ્યત્વે બેંકો, પાવર અને અન્ય મહત્ત્વપૂર્ણ જાહેર ક્ષેત્રોને સેવાઓ પૂરી પાડે છે. સરકારે શુક્રવારે સંસદમાં માહિતી આપી કે આ ક્ષમતામાં 2030 સુધીમાં 4-5 ગણો વધારો થઈ શકે છે. કેન્દ્રીય ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને આઇટી રાજ્ય મંત્રી જિતિન પ્રસાદે રાજ્યસભામાં જણાવ્યું હતું કે ભારતમાં ડેટા સેન્ટરની સંખ્યા સતત વધી રહી છે અને તેનું કારણ સરકાર અને ખાનગી ક્ષેત્રોમાં ડિજિટલાઇઝેશન અને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI)નો ઝડપથી વધતો ઉપયોગ અને ક્લાઉડ સેવાઓની માંગમાં વધારો છે.

વૈશ્વિક ટેક કંપનીઓ ભારતમાં AI અને ડેટા સેન્ટર ઇકોસિસ્ટમમાં મોટું રોકાણ કરી રહી છે. ગૂગલે વિશાખાપટ્ટનમમાં $15 બિલિયનનું AI હબ બનાવવાની જાહેરાત કરી છે, જે ભારતમાં કંપનીનું સૌથી મોટું રોકાણ છે. તે જ સમયે, એમેઝોન વેબ સર્વિસીસ (AWS) મહારાષ્ટ્રમાં $8.3 બિલિયન નું ડેટા સેન્ટર સ્થાપી રહી છે. મંત્રીએ કહ્યું કે ભારત એક સુરક્ષિત, સ્કેલેબલ અને AI-સક્ષમ ક્લાઉડ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર બનાવી રહ્યું છે, જેથી ડિજિટલ ગવર્નન્સ, ખાનગી ક્ષેત્રનો સહયોગ અને નાગરિક સશક્તિકરણને પ્રોત્સાહન આપી શકાય. તેમણે જણાવ્યું કે સરકારની જરૂરિયાતો પૂરી કરવા માટે નેશનલ ક્લાઉડ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર બનાવવામાં આવ્યું છે, જેને 'ડિજિટલ ઇન્ડિયા' યોજના હેઠળ સ્થાપિત કરવામાં આવ્યું છે.

'જીઆઇ ક્લાઉડ', જેને મેઘરાજના નામથી ઓળખવામાં આવે છે, તે એક સુરક્ષિત, સ્કેલેબલ અને ઉત્તમ ક્લાઉડ સર્વિસ પૂરી પાડે છે, જેનો ઉપયોગ ઇ-ગવર્નન્સ સેવાઓ આપવા માટે થાય છે. નેશનલ ઇન્ફોર્મેટિક્સ સેન્ટર (NIC) વિવિધ મંત્રાલયો અને વિભાગોને ક્લાઉડ સેવાઓ પૂરી પાડે છે. અત્યાર સુધીમાં, 2,170 મંત્રાલયો અને વિભાગોએ તેમની ક્લાઉડ-આધારિત સેવાઓ 'મેઘરાજ' પર હોસ્ટ કરી છે. તેમણે એમ પણ કહ્યું કે નેશનલ ડેટા સેન્ટર સરકારના વિભાગોને ક્લાઉડ સેવાઓ આપે છે. આ સેવાઓની સુરક્ષા માટે સખત સુરક્ષા વ્યવસ્થા બનાવવામાં આવી છે, જેથી તેના પર કોઈપણ પ્રકારનો ખતરો ન રહે.