ભારતમાં E20 ઇંધણનો ઉતાવળમાં અમલ થયો નથી; વર્ષોની ચકાસણી બાદ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો: સરકાર

પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયે જણાવ્યું છે કે ભારતમાં ઇથેનોલ મિશ્રણ કાર્યક્રમ વર્તમાન સરકાર હેઠળ શરૂ થયો નથી; તેના બદલે, તેનો લાંબો ઇતિહાસ અને તેની પાછળ લાંબી પ્રક્રિયા છે.

મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, 10 ટકા ઇથેનોલ મિશ્રણથી 20 ટકા સુધી ખસેડવાનો નિર્ણય વર્ષોના પરીક્ષણ, ઓટોમોટિવ કંપનીઓ સાથે પરામર્શ અને સંચિત અનુભવ પર આધારિત હતો.મંત્રાલયે નોંધ્યું છે કે ઇથેનોલ મિશ્રણ માટેનો પાયલોટ કાર્યક્રમ 2001 માં શરૂ થયો હતો, જેની ઔપચારિક જાહેરાત 2004 માં કરવામાં આવી હતી. ત્યારબાદ, 2006 સુધીમાં, ઘણા રાજ્યોમાં 5 ટકા ઇથેનોલ મિશ્રણ સાથેનું બળતણ રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું.

સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, જાન્યુઆરી 2013 માં આ અંગે એક નીતિ માળખું જારી કરવામાં આવ્યું હતું. જો કે, 2014 સુધીમાં, દેશમાં ઇથેનોલ મિશ્રણનું સ્તર ફક્ત 1.5 ટકાની આસપાસ રહ્યું.મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે ઇથેનોલના બળતણ તરીકે ઉપયોગ અંગે ક્યારેય કોઈ પ્રશ્ન નહોતો; પ્રાથમિક પડકાર તેનું પૂરતા પ્રમાણમાં ઉત્પાદન કરવાનો હતો.શરૂઆતમાં, ભારત મુખ્યત્વે શેરડીમાંથી મેળવેલા ઇથેનોલ પર આધાર રાખતું હતું, અને ઉત્પાદન ક્ષમતા મર્યાદિત હતી. પરિણામે, મોટા પાયે મિશ્રણ લક્ષ્યો પ્રાપ્ત કરવા મુશ્કેલ હતા.

સરકારના મતે, 2018 માં રાષ્ટ્રીય બાયોફ્યુઅલ નીતિને અનુસરીને ઇથેનોલ ઉત્પાદન વધારવા માટે નોંધપાત્ર પગલાં લેવામાં આવ્યા હતા. ઉત્પાદન, રોકાણ, ટેકનોલોજી અને માળખાગત સુવિધાને મજબૂત બનાવવા માટે અનેક મંત્રાલયોએ સહયોગ કર્યો હતો.2021 માં, તેલ કંપનીઓએ અછતનો સામનો કરી રહેલા પ્રદેશોમાં સમર્પિત ઇથેનોલ પ્લાન્ટ સ્થાપવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરી. આનાથી રોકાણ વધ્યું અને ઉત્પાદન ક્ષમતા વધારવામાં મદદ મળી.

મંત્રાલયે ઉલ્લેખ કર્યો છે કે નીતિ આયોગે ઓટોમોટિવ કંપનીઓ, તેલ કંપનીઓ અને નિષ્ણાતો સાથે પરામર્શ કર્યા પછી ઇથેનોલ મિશ્રણ માટે એક વિગતવાર યોજના પણ બનાવી હતી.સરકારનું કહેવું છે કે દેશની ઉત્પાદન ક્ષમતામાં વધારો થયા પછી જ 20 ટકા ઇથેનોલ મિશ્રણનો લક્ષ્યાંક નક્કી કરવામાં આવ્યો હતો. તેથી, એવો દાવો કરવો ખોટો છે કે ભારતે ઉતાવળમાં E20 ઇંધણ અપનાવ્યું હતું. મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે E20 લાગુ કરતા પહેલા વાહન ઉત્પાદકો, તકનીકી નિષ્ણાતો અને પરીક્ષણ એજન્સીઓ સાથે અનેક રાઉન્ડની ચર્ચાઓ કરવામાં આવી હતી.

સરકારના જણાવ્યા મુજબ, વાહન ઉત્પાદકોના અનુભવથી E20 સાથે સંકળાયેલા વાહનના ઘટકો પર નોંધપાત્ર નુકસાન અથવા પ્રતિકૂળ અસરોના કોઈ પુરાવા મળ્યા નથી.મંત્રાલયે લોકોને સોશિયલ મીડિયા પર ફરતી ખોટી માહિતીને અવગણવા વિનંતી કરી છે. સરકારે જણાવ્યું હતું કે ઇથેનોલ-મિશ્રિત પેટ્રોલ સ્થાપિત ધોરણો અનુસાર ઉત્પન્ન થાય છે અને અનેક સ્તરે ગુણવત્તા તપાસમાંથી પસાર થાય છે.વધુમાં, રાજ્યોને ઇંધણની ગુણવત્તા સુનિશ્ચિત કરવા અને કોઈપણ અનિયમિતતા સામે કડક પગલાં લેવાનો નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો છે.