ભારત-માલદીવ દ્વિપક્ષીય વેપાર છેલ્લા આઠ વર્ષમાં ત્રણ ગણો વધ્યો

છેલ્લા આઠ વર્ષમાં ભારત અને માલદીવ વચ્ચે દ્વિપક્ષીય વેપાર ત્રણ ગણો વધ્યો છે. આ સમયગાળા દરમિયાન, 2024-25 નાણાકીય વર્ષમાં ભારતની નિકાસ બમણી થઈને $680 મિલિયન થઈ ગઈ છે, જ્યારે માલદીવથી આયાત 20 ગણી વધીને $119 મિલિયન થઈ છે.

માલદીવ્સ ઇનસાઇટ ન્યૂઝ પોર્ટલમાં પ્રકાશિત એક લેખ અનુસાર, પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીની તાજેતરની માલદીવ મુલાકાત બાદ ભારત-માલદીવ સંબંધોમાં એક નવો વળાંક આવ્યો છે, જે દરમિયાન આઠ મહત્વપૂર્ણ દ્વિપક્ષીય કરારો પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા. આ કરારોમાં દેવા રાહતનો સમાવેશ થાય છે, જે માલદીવના વાર્ષિક દેવાની ચુકવણીના બોજને 40 ટકા ઘટાડશે. આમાં માળખાગત સુવિધાઓ માટે $565 મિલિયનની ક્રેડિટ લાઇન, UPI-રૂપે એકીકરણ, મત્સ્યઉદ્યોગ સહયોગ, ગૃહ પ્રોજેક્ટ્સ, સુરક્ષા સહાય, આબોહવા પરિવર્તન સામે લડવા માટેના પગલાં અને મુક્ત વેપાર કરાર (FTA) અને રોકાણ સંધિ વાટાઘાટોને આગળ વધારવાનો સમાવેશ થાય છે.

અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનો, ફાર્માસ્યુટિકલ્સ અને ચોખા, ફળો અને શાકભાજી જેવી ખાદ્ય ચીજો સહિત ભારતીય નિકાસ માલદીવ માટે આર્થિક રીતે જરૂરી છે. વધુમાં, માલદીવમાં ગ્રાહક માંગને પહોંચી વળવા માટે ભારતીય મશીનરી, ઇલેક્ટ્રિકલ સાધનો અને પરિવહન વાહનોની નિકાસ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.માલદીવમાંથી થતી આયાત મૂલ્યમાં નાની હોવા છતાં, તે વ્યૂહાત્મક અને આર્થિક રીતે મહત્વપૂર્ણ છે. ભારત મુખ્યત્વે માછલી અને દરિયાઈ ઉત્પાદનોની આયાત કરે છે. લેખમાં જણાવાયું છે કે પર્યટન એ ભારત અને માલદીવ વચ્ચેનો સૌથી સીધો અને ગતિશીલ સેતુ છે. તે જણાવે છે કે માલદીવમાં પ્રવાસીઓના આગમનના સંદર્ભમાં ભારત સતત ટોચના દેશોમાં સ્થાન ધરાવે છે, જે પર્યટન-આધારિત અર્થતંત્રને સ્થિરતા અને મજબૂતી પ્રદાન કરે છે, ખાસ કરીને જ્યારે યુરોપ અથવા પૂર્વ એશિયાથી પ્રવાસીઓની સંખ્યામાં વધઘટ થાય છે.

લેખમાં એમ પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે ભારત-માલદીવ સંબંધો મૂળભૂત પડોશી સંબંધોથી વિશ્વાસ, વિકાસ અને સહિયારા દ્રષ્ટિકોણ પર આધારિત પરિપક્વ, બહુપક્ષીય ભાગીદારીમાં વિકસિત થયા છે. લેખમાં વધુમાં જણાવાયું છે કે ભારત-માલદીવ સંબંધોનું ભવિષ્ય વધુ વ્યાપક બનવા માટે તૈયાર છે, પ્રસ્તાવિત મુક્ત વેપાર કરાર અને દ્વિપક્ષીય રોકાણ સંધિ આર્થિક સહયોગને મજબૂત બનાવવાની અને ખાનગી રોકાણ પ્રવાહમાં વધારો કરવાની અપેક્ષા રાખે છે.