ચાબહાર પોર્ટ પરની અમેરિકાની ટિપ્પણી પર વિદેશ મંત્રી એસ.જયશંકરે અમેરિકાની વિચારસરણી સંકુચિત ગણાવી

ચાબહાર પોર્ટ માટે ઈરાન સાથેના કરાર પર અમેરિકાની ટિપ્પણી પર ભારતના વિદેશ મંત્રી ડૉ. એસ. જયશંકરે કહ્યું હતું કે, જો અમેરિકા જેવી મહાસત્તાની વિચારસરણી સંકુચિત હશે તો તેની અસર વ્યાપક થઈ શકે છે. ચાબહાર બંદર જેને ગઈકાલ સુધી અમેરિકા ગેમ ચેન્જર ગણાવતું હતું તે અફઘાનિસ્તાન છોડ્યા બાદ તેના માટે કરાયેલા સોદાને લઈને ગુસ્સે થઈ રહ્યું છે. 

આ સ્પષ્ટપણે સંકુચિત વિચારસરણીનું પરિણામ છે, વ્યાપક હિતની દ્રષ્ટિ ઘણી ઓછી છે. વાસ્તવમાં, આ કરાર પછી તરત જ, અમેરિકાએ ચેતવણી આપી હતી કે જે કોઈ પણ તેહરાન સાથે વ્યાપારી સોદા કરવાનું વિચારે છે તેને સંભવિત પ્રતિબંધોનો સામનો કરવો પડી શકે છે.

વિદેશ મંત્રી એસ જયશંકર મંગળવારે (14 મે) ના રોજ તેમના પુસ્તક 'વ્હાય ઈન્ડિયા મેટર્સ'ના બંગાળી સંસ્કરણના વિમોચન સમારોહમાં બોલી રહ્યા હતા. કોલકાતામાં આયોજિત પુસ્તક વિમોચન સમારોહમાં, જયશંકરને ચાબહાર પોર્ટ માટે ઈરાન સાથે કરવામાં આવેલા સોદા પર અમેરિકા તરફથી પ્રતિબંધોની ધમકી પર પ્રશ્ન પૂછવામાં આવ્યો હતો. જેના પર વિદેશ મંત્રીએ સીધો અને સ્પષ્ટ જવાબ આપ્યો. 

ચાબહાર પોર્ટ પર યુએસની ટિપ્પણીઓ પર, વિદેશ પ્રધાન જયશંકરે કહ્યું, “મેં કેટલીક ટિપ્પણીઓ જોઈ છે જે કરવામાં આવી હતી, પરંતુ તે વાતચીત કરવાનો, સમજાવવાનો અને લોકોને સમજાવવાનો પ્રશ્ન છે કે આ ખરેખર દરેકના ફાયદા માટે છે. મને નથી લાગતું કે લોકોએ તેના વિશે સંકુચિત દૃષ્ટિકોણ લેવો જોઈએ અને તેઓએ ભૂતકાળમાં એવું નથી રાખ્યું. જો તમે ભૂતકાળમાં ચાબહાર પ્રત્યે અમેરિકાના પોતાના વલણ પર નજર નાખો તો પણ અમેરિકા એ હકીકતની પ્રશંસા કરે છે કે ચાબહારની વ્યાપક સુસંગતતા છે. તેથી અમે તેના પર કામ કરીશું.” તેમણે કહ્યું કે લોકોએ આ અંગે સંકુચિત દૃષ્ટિકોણ ન રાખવો જોઈએ, કારણ કે આ કરારથી દરેકને ફાયદો થશે.

વાસ્તવમાં, ભારતે સોમવારે ચાબહાર પોર્ટના સંચાલન માટે ઈરાન સાથે 10 વર્ષના કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. આ કરાર ઈન્ડિયા પોર્ટ ગ્લોબલ લિમિટેડ (IPGL) અને ઈરાનના પોર્ટ્સ એન્ડ મેરીટાઇમ ઓર્ગેનાઈઝેશન (PMO) વચ્ચે થયો છે. 

આ મહત્વપૂર્ણ સમજૂતી બાદ હવે ઈરાનનું ચાબહાર પોર્ટ આગામી દસ વર્ષ માટે ભારતનું બની ગયું છે. ભારતનું આ પગલું દેશને મધ્ય એશિયા સાથે વેપાર વધારવામાં મદદ કરશે. ઉલ્લેખનીય છે કે ચાબહાર પોર્ટ પ્રોજેક્ટનો વિકાસ એ ભારત-ઈરાનનો મોટો પ્રોજેક્ટ છે. ઈરાનમાં ચાબહાર બંદર એ પ્રદેશ અને ખાસ કરીને મધ્ય એશિયા માટેનું વ્યાપારી પરિવહન કેન્દ્ર છે. આ કરાર ચાબહાર પોર્ટ ડેવલપમેન્ટ પ્રોજેક્ટ હેઠળ 10 વર્ષના સમયગાળા માટે શાહિદ-બેહેસ્ટી પોર્ટના સંચાલનને સરળ બનાવશે.