ભારત પરથી ટ્રમ્પે 25 ટકા ટેરિફ ઘટાડ્યો, બંને દેશ વચ્ચે વેપારના ખૂલ્યાં નવા દ્વાર

વૈશ્વિક રાજનીતિ અને અર્થતંત્રના ફલક પર ભારત અને અમેરિકાએ મિત્રતાનો નવો અધ્યાય શરૂ કર્યો છે. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ભારત પર લાદવામાં આવેલો ૨૫ ટકા વધારાનો ટેરિફ પાછો ખેંચવાની જાહેરાત કરી છે. આ સાથે જ બંને દેશોએ એક સંયુક્ત નિવેદન જારી કરીને પરસ્પર વ્યાપારિક લાભો માટેના 'ઈન્ટરિમ ટ્રેડ એગ્રીમેન્ટ' (વચગાળાની સમજૂતી)ના ફ્રેમવર્ક પર મહોર મારી છે.

વૈશ્વિક રાજનીતિ અને અર્થતંત્રના ફલક પર ભારત અને અમેરિકાએ મિત્રતાનો નવો અધ્યાય શરૂ કર્યો છે. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ભારત પર લાદવામાં આવેલો ૨૫ ટકા વધારાનો ટેરિફ પાછો ખેંચવાની જાહેરાત કરી છે. આ સાથે જ બંને દેશોએ એક સંયુક્ત નિવેદન જારી કરીને પરસ્પર વ્યાપારિક લાભો માટેના 'ઈન્ટરિમ ટ્રેડ એગ્રીમેન્ટ' (વચગાળાની સમજૂતી)ના ફ્રેમવર્ક પર મહોર મારી છે.

કેમ હટાવ્યો 25 ટકા ટેરિફ? ટ્રમ્પની મોટી જાહેરાત
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિએ એક એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડર પર હસ્તાક્ષર કરીને ઓગસ્ટ ૨૦૨૫થી લાગુ કરાયેલા ૨૫% ટેરિફને નાબૂદ કર્યો છે. આ નિર્ણય પાછળના મુખ્ય કારણો નીચે મુજબ છે:

રશિયા પાસેથી તેલની ખરીદી બંધ: ભારતે રશિયા પાસેથી સીધી કે આડકતરી રીતે તેલ આયાત ન કરવાની પ્રતિબદ્ધતા દર્શાવી છે.

અમેરિકી એનર્જી પ્રોડક્ટ્સની ખરીદી: ભારત હવે અમેરિકા પાસેથી ઉર્જા ઉત્પાદનોની ખરીદી વધારશે.

સંરક્ષણ સહયોગ: આગામી ૧૦ વર્ષો માટે બંને દેશો વચ્ચે ડિફેન્સ ફ્રેમવર્ક મજબૂત કરવા પર સહમતી સધાઈ છે.

રાષ્ટ્રીય સુરક્ષામાં તાલમેલ: ભારતે અમેરિકાની વિદેશ નીતિ અને આર્થિક હિતો સાથે સુસંગત રહીને નક્કર પગલાં ભર્યા છે.

સંયુક્ત વ્યાપાર સમજૂતી (BTA) ના મુખ્ય અંશ
ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે થયેલી નવી સમજૂતી મુજબ, બંને દેશોએ પરસ્પર બજારના દ્વાર ખોલ્યા છે:

1. ભારત શું આપશે છૂટછાટ? ભારત અમેરિકાના તમામ ઔદ્યોગિક સામાન અને કૃષિ ઉત્પાદનો (જેમ કે લાલ જ્વાર, ડ્રાય ફ્રૂટ્સ, સોયાબીન તેલ, તાજા ફળો, વાઇન અને સ્પિરિટ્સ) પર ટેરિફ ઘટાડશે અથવા નાબૂદ કરશે. આ ઉપરાંત, મેડિકલ સાધનો અને આઈસીટી (ICT) સામાનના વેપારમાં આવતી લાંબા સમયની અડચણો દૂર કરાશે.

2. અમેરિકા તરફથી ભારતને શું ફાયદો?

18 ટકા ટેરિફ દર: અમેરિકા ભારતીય મૂળના સામાન જેવા કે ટેક્સટાઇલ, ચામડાની વસ્તુઓ, ફૂટવેર, પ્લાસ્ટિક, રબર અને હસ્તકલા પર ૧૮% નો પારસ્પરિક ટેરિફ રેટ લાગુ કરશે.

ટેરિફ મુક્તિ: જેમ કે જેનરિક દવાઓ, રત્ન-ઝવેરાત અને વિમાનના સ્પેરપાર્ટ્સ પરથી ટેરિફ હટાવવાનો માર્ગ મોકળો થશે.

ઓટોમોટિવ સેક્ટર: ભારતીય ઓટો પાર્ટ્સ માટે વિશેષ રાહત દરે ટેરિફ વ્યવસ્થા કરવામાં આવશે.

સપ્લાય ચેઈન અને ભવિષ્યનું વિઝન
આ સમજૂતી માત્ર ટેક્સ ઘટાડવા પૂરતી સીમિત નથી, પરંતુ તે ચીન પરની નિર્ભરતા ઘટાડીને વધુ સ્થિતિસ્થાપક 'સપ્લાય ચેઈન' બનાવવામાં મદદ કરશે. બંને દેશો ટેરિફ સિવાયના અન્ય અવરોધો (Non-Tariff Barriers) દૂર કરવા માટે પણ સહમત થયા છે.

આ ઐતિહાસિક સમજૂતી વડાપ્રધાન મોદી અને રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ વચ્ચેના મજબૂત સંબંધોનું પરિણામ છે. જોકે, અમેરિકાએ સાવચેતી રાખતા જણાવ્યું છે કે જો ભારત ફરીથી રશિયા પાસેથી તેલ ખરીદશે, તો ૨૫% ટેરિફ ફરીથી લાદવામાં આવી શકે છે. હાલમાં, આ સમજૂતીથી ભારતીય નિકાસકારો અને ફાર્મા ઉદ્યોગ માટે અમેરિકાના બજારમાં મોટી તકો ઉભી થઈ છે.