ટ્રમ્પના 'નાકાબંધી' દાવાને ઈરાને નકાર્યો, અમેરિકી ડ્રોન તોડી પાડ્યાનો ઈરાનનો દાવો

અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના સંબંધોમાં ચાલી રહેલો સંઘર્ષ હવે વધુ ઘેરો બન્યો છે. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન સાથે પરમાણુ કરારની આશા વ્યક્ત કરતા હોરમુઝની સામુદ્રધુની પરથી નૌકાદળની નાકાબંધી ઉઠાવી લેવાનો દાવો કર્યો હતો, પરંતુ ઈરાને આ દાવાને સંપૂર્ણપણે નકારી કાઢ્યો છે. બીજી તરફ, ઈરાને એક અમેરિકી ડ્રોન તોડી પાડવાનો દાવો કરતા બંને દેશો વચ્ચે તણાવ વધુ વકર્યો છે.

અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના સંબંધોમાં ચાલી રહેલો સંઘર્ષ હવે વધુ ઘેરો બન્યો છે. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન સાથે પરમાણુ કરારની આશા વ્યક્ત કરતા હોરમુઝની સામુદ્રધુની પરથી નૌકાદળની નાકાબંધી ઉઠાવી લેવાનો દાવો કર્યો હતો, પરંતુ ઈરાને આ દાવાને સંપૂર્ણપણે નકારી કાઢ્યો છે. બીજી તરફ, ઈરાને એક અમેરિકી ડ્રોન તોડી પાડવાનો દાવો કરતા બંને દેશો વચ્ચે તણાવ વધુ વકર્યો છે.

હોર્મુઝ પર કબજો કોનો? ટ્રમ્પ વિરુદ્ધ ઈરાન
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે સોશિયલ મીડિયા પર જાહેરાત કરી હતી કે તેઓ ઈરાન પર લાદેલી નૌકાદળની નાકાબંધી ઉઠાવી રહ્યા છે. જોકે, ઈરાનની અર્ધ-સત્તાવાર સમાચાર એજન્સી 'તસ્નીમ' ના અહેવાલ મુજબ, હોરમુઝમાં સ્થિતિ યથાવત છે. ઈરાની ખલાસીઓના જણાવ્યા અનુસાર, અમેરિકી સેન્ટ્રલ કમાન્ડ દ્વારા હજુ પણ જહાજોને તે વિસ્તારમાં પ્રવેશવા સામે ચેતવણી આપવામાં આવી રહી છે. ઈરાનના સૈન્ય મથક 'ખતમ અલ-અનબિયા' એ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે હોરમુઝમાં સંપૂર્ણ વ્યવસ્થાપન ઈરાની સશસ્ત્ર દળોના હાથમાં છે. તેમના મતે, કોઈપણ વેપારી જહાજ કે ઓઈલ ટેન્કરે ઈરાની નેવી (IRGC) ની પરવાનગી લેવી ફરજિયાત છે. ઈરાની નેવીએ દાવો કર્યો છે કે છેલ્લા ૨૪ કલાકમાં ૨૦ જહાજોએ ઈરાની અધિકારીઓની મંજૂરી બાદ જ અહીંથી પસાર થવાની છૂટ મેળવી છે.

ઈરાનનો મોટો દાવો: અમેરિકી MQ-1 ડ્રોન તોડી પાડ્યું
તણાવના આ માહોલમાં, ઈરાનના રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ્સ (IRGC) એ રવિવારે સવારે એક મોટો દાવો કર્યો છે કે તેમણે અમેરિકાનું એક MQ-1 ડ્રોન તોડી પાડ્યું છે. ઈરાનનું કહેવું છે કે આ ડ્રોન ઈરાની જળસીમામાં ઘૂસીને શત્રુતાપૂર્ણ કાર્યવાહી કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું હતું, જેને એર ડિફેન્સ મિસાઈલ દ્વારા તોડી પાડવામાં આવ્યું છે. નોંધનીય છે કે આ અગાઉ પણ ઈરાને એક અમેરિકી MQ-9 ડ્રોન તોડી પાડવાનો અને એક ફાઈટર જેટ પર ગોળીબાર કરવાનો દાવો કર્યો હતો. આ ઘટનાઓ ત્યારે બની છે જ્યારે અમેરિકાએ દાવો કર્યો હતો કે તેણે ઈરાનના મિસાઈલ લોન્ચિંગ સાઈટ્સ અને માઈન-લેઈંગ બોટ્સ પર 'આત્મરક્ષણ' (self-defense) ના ભાગરૂપે હુમલા કર્યા છે.

યુદ્ધ કે શાંતિ? કરાર પર અનિશ્ચિતતાના વાદળ
એક તરફ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ વાટાઘાટો દ્વારા ઈરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમને રોકવા માંગે છે, તો બીજી તરફ જમીની હકીકત કંઈક અલગ જ છે. ઈરાને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે હાલની વાટાઘાટોમાં પરમાણુ મુદ્દાઓનો સમાવેશ થતો નથી. અમેરિકા ઈરાનને પરમાણુ હથિયાર મેળવતા અટકાવવા માટે દબાણ કરી રહ્યું છે, જ્યારે ઈરાન પોતાની સાર્વભૌમત્વ અને હોરમુઝ પરના નિયંત્રણને લઈને મક્કમ છે. મંગળવાર અને ગુરુવારના હુમલા બાદ બંદર અબ્બાસના દરિયાઈ વિસ્તારમાં થયેલા વિસ્ફોટોએ આ ક્ષેત્રને ફરી એકવાર યુદ્ધના મુહાને લાવી દીધું છે. ટ્રમ્પનું વલણ અને ઈરાનનો વળતો પ્રહાર એ સાબિત કરે છે કે મધ્ય પૂર્વમાં શાંતિ હજુ ઘણી દૂર છે.